10 Verslag van de interne toezichthouder

Verslag raad van commissarissen Frisius MC 2025
Op 1 januari 2025 is Frisius MC ontstaan uit een juridische fusie van MCL en Tjongerschans. Frisius MC heeft een raad van commissarissen (RvC) die toezicht houdt op de raad van bestuur en de algemene gang van zaken binnen de instelling. De raad van commissarissen voert zijn taak uit binnen de kaders van wet- en regelgeving, de Governancecode Zorg, statuten en reglementen. In dit verslag legt de RvC verantwoording af over de uitvoering van zijn taken.

Structuur en samenstelling
De RvC bestond op 31 december 2025 uit vijf leden, welke leden een personele unie vormen met de raden van commissarissen van Noorderbreedte B.V., Thuiszorg Het Friese Land (THFL) B.V. en Revalidatie Friesland B.V., alsmede de raad van toezicht van Stichting Zorgpartners Friesland (ZPF). ZPF is de enig aandeelhouder van Frisius MC B.V., het bestuur van ZPF handelt namens ZPF in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AVA) van Frisius MC. De bestuurders van de rechtspersonen waarvan ZPF direct of indirect 100% aandeelhouder is vormen het bestuur van ZPF. ZPF zet zich blijkens de doelstelling in de statuten primair in voor de bevordering van een goede gezondheidszorg. De RvC was op 31 december 2025 als volgt samengesteld:

De heer mr. C. Bijl (1955), voorzitter
Profiel: juridisch, politiek-bestuurlijk
Benoemd: voor 4 jaar per 1 januari 2023

Functies: 

• Voorzitter raad van commissarissen FC Emmen
• Voorzitter bestuur Stichting Nazorg Ousterhaule
• Vice voorzitter taad van toezicht Stichting Nedersaksenlijn
• Lid bestuur Stichting Administratie Kantoor Fuhler Beheer
• Voorzitter bestuur Stichting Maatschappij van Weldadigheid
• Voorzitter Stichting de Hondsrug Unesco Global
• Lid raad van advies Anne Buursema Foundation
• Voorzitter raad van toezicht DC Terra
• Voorzitter raad van publiek Belang GKB Drenthe
• Commissaris Stichting Nexus Paramedie
• Commissaris Stichting Greenwise Campus

De heer mr. R.J. Meijer (1967), lid
Profiel: professionele organisatie; zorginhoudelijk
Benoemd: voor 4 jaar per 1 juli 2017; herbenoemd voor 4 jaar per 1 juli 2021; per 1 juli 2025 afgetreden en opgevolgd door F. van Dijk.

Hoofdfunctie:

• Longarts Ommelander Ziekenhuis Groningen

Nevenfuncties:

• Adviseur astma/COPD dienst CERTE
• Adviseur GHC ketenzorg astma-COPD
• Docent Caspir nascholingen ELAN
• Medisch manager Ommelander Ziekenhuis Groningen

De heer mr. J. Volkers (1959), lid
Profiel: financiën
Benoemd: voor 4 jaar per 4 maart 2022; herbenoemd per 1 maart 2026 voor een periode van 4 jaar.

Functies:

• Ouderling met bijzondere opdracht College van Kerkrentmeesters Protestantse Gemeente Leeuwarden
• Voorzitter stichting behoud Joods Erfgoed
• Commissaris Rootry BV
• Commissaris Broshuis B.V.
• President-commissaris Poiesz Supermarkten
• Penningmeester Stichting Friezenkerk Rome
• Voorzitter Leeuwarden Student City
• Commissaris Eisma Media Groep B.V.
• Voorzitter Stichting FB Oranjewoud
• Secretaris/penningmeester Stichting Ir Abe Bonnema
• Bestuurslid Stichting Friese Compagnie
• Voorzitter Stichting Verkiezing Friese Onderneming van het jaar
• Voorzitter Stichting Old Burger Weeshuis
• Commissaris Borgesius

Mw. prof. dr. S.E.J.A. de Rooij (1969), lid
Profiel: Zorg
Benoemd: voor 4 jaar per 4 maart 2022; herbenoemd per 1 maart 2026 voor een periode van 4 jaar.

Hoofdfunctie:

• Voorzitter raad van bestuur Ziekenhuis Amstelland (t/m 1 februari 2026)

Nevenfuncties:

• Hoogleraar Interne geneeskunde, leerstoel Geriatrie/Ouderengeneeskunde aan RUG en UvA
• Lid van raad van toezicht Nivel Voorzitter Adviescommissie Veelbelovende Zorg Zorginstituut & ZonMw
• Lid bestuur van Stichting Effectieve Ouderenzorg
• Lid raad van toezicht Kanker.nl
• Lid raad van toezicht Aafje

Mw. drs. T. Koster (1978), lid
Profiel: financiën, vastgoed en ICT
Benoemd: voor 4 jaar per 1 januari 2023

Hoofdfunctie:

• Voorzitter college van bestuur Stichting Deltion College (2025)
• Voorzitter college van bestuur Stichting Deltion Business (2025)
• Lid college van bestuur Firda (per 1-1-2026)

Nevenfuncties:

• Voorzitter raad van toezicht Leeuwarder School Vereniging
• Voorzitter raad van toezicht Flo&Gro

Mw. drs. F.A. van Dijk (1971), lid
Profiel: kwaliteit & veiligheid, zorginhoud en innovatie
Benoemd: voor 4 jaar per 1 juli 2025

Hoofdfunctie:

• Lid raad van bestuur Arkin

Nevenfunctie:

• Lid raad van toezicht Expertisecentrum Forensische Psychiatrie

De RvC streeft naar een evenwichtige samenstelling van de RvC, waar het gaat om deskundigheid, ervaring, netwerk, maatschappelijke achtergrond, regionale binding en rol in het team. Een evenwichtige samenstelling houdt mede in dat gestreefd wordt naar diversiteit binnen de RvC. In de laatste wervingsprocedures is specifieke aandacht besteed aan de man-vrouw verdeling binnen de RvC. Dit heeft erin geresulteerd dat de RvC al enige tijd voldoet aan het streefcijfer: twee vrouwen en drie mannen (40% vrouwen en 60% mannen). In 2025 liep de tweede termijn van de heer Meijer af en is mevrouw Van Dijk aangetreden als commissaris (per 1 juli 2025). Daarmee is de man-vrouw verhouding omgekeerd. 

Professionaliteit en kwaliteit toezicht
Zowel de RvC als de RvB heeft een reglement, waarin binnen de kaders van statuten, wet- en regelgeving en de Governancecode Zorg de werkwijze van de RvB en RvC nader uitgewerkt is. Dit draagt bij aan de professionaliteit en kwaliteit van de uitvoering van bestuurlijke en toezichthoudende taken. In statuten en reglementen zijn expliciet eisen en voorwaarden aan (het handelen van) bestuurders en toezichthouders gesteld ter voorkoming van belangenverstrengeling. Ook zijn procedures vastgelegd die in het geval van mogelijke belangenverstrengeling moeten worden gevolgd. Wijzigingen in (neven)functies van bestuurders en toezichthouders worden steeds aan de vastgestelde normen getoetst. De RvC heeft in het afgelopen boekjaar geen onregelmatigheden geconstateerd of meldingen ontvangen die duiden op enige strijdigheid met de gestelde eisen en voorwaarden ten behoeve van de onafhankelijkheid en de voorkoming van belangenverstrengeling van bestuur en toezicht. Geconstateerd is daarom dat de RvC in het afgelopen boekjaar heeft voldaan aan de wettelijke en statutaire eisen- die nader zijn uitgewerkt in de hiervoor genoemde reglementen- voor onafhankelijkheid.
Conform eerdergenoemde kaders dienen binnen de RvC de kwaliteiten en deskundigheden beschikbaar te zijn die nodig zijn om toezicht te houden op de besturing van Frisius MC. Om te borgen dat de RvC een passende samenstelling heeft, worden profielschetsen opgesteld, op basis waarvan de RvC toetst of de samenstelling voldoet. Deze zijn in 2025 geactualiseerd voorafgaand aan de werving van een commissaris. In de evaluatie van het functioneren van de RvC wordt eveneens het aspect van een passende samenstelling meegenomen.

De RvC onderschrijft het belang van een jaarlijkse evaluatie van het eigen functioneren en de samenwerking met de RvB voor de kwaliteit en professionaliteit van het toezicht. De RvC heeft 2025 geëvalueerd en daarbij de input van bestuurders gevraagd. De belangrijkste uitkomsten van de evaluatie waren:

• Zowel de commissarissen onderling als de bestuurders zijn tevreden over de samenwerking binnen/ met de RvC en zien en waarderen de openheid, de deskundigheid en de (voor bestuurders) beschikbaarheid als sparringpartner;
• De commissarissen willen in het kader van het continue ontwikkelen in het komende jaar doorspreken over de kwaliteit van het toezicht. De verschillende rollen van de commissarissen in relatie tot de veranderende kijk op goed toezicht komen daarbij aan de orde. Onderdeel van dit onderwerp is ook dat de commissarissen hun kernwaarden en de visie op toezicht willen herijken. - In het toezicht op de kwaliteit van de zorg wordt relatief veel aandacht besteed aan rapportages en andere formele documenten. De Commissie Toezicht Kwaliteit en Veiligheid zal het komende jaar meer de nadruk leggen op inhoudelijke thema’s en daarbij specifiek letten op de mogelijkheden om binnen het concern samen te werken en te leren van elkaar.
• De RvC wil in de werkgeversrol, nu de raden van bestuur binnen ZPF opnieuw zijn gevormd na de fusies, zich richten op de samenstelling en de teamontwikkeling van het bestuur.
• De RvC vindt het van belang om na alle fusiebewegingen de blik te verbreden naar samenwerking zowel binnen als buiten ZPF en de positionering in regionale en landelijke ontwikkelingen. Daarbij vinden zowel commissarissen als bestuurders het van belang om de realiteit in het oog te houden: de interne organisaties moeten op orde blijven en ook dit kost veel inzet van medewerkers. - De RvC zal zich in het komende jaar meer richten op praktijkbezoeken binnen de organisatie. Dit levert aanvullende informatie op die benut wordt voor de goede invulling van het toezichthouderschap.
• De RvC zet in op continue ontwikkeling, ook van commissarissen. Daartoe is budget beschikbaar en een procedure vastgelegd voor de aanvraag van opleidingsfaciliteiten. Hiervan hebben twee commissarissen in 2025 gebruik gemaakt.

De RvC ontvangt een honorering met inachtneming van de geldende WNT-eisen. De RvC heeft na toetsing bij de medezeggenschapsorganen een honoreringskader voor de RvC vastgelegd (inhoudende een honorering van 10% voor leden en 15% voor de voorzitter van het WNT-bezoldigingsmaximum, welk bedrag wordt beschouwd als totaalbedrag voor de uitvoering van het toezichthouderschap bij twee BV’s (Frisius MC en Noorderbreedte). Jaarlijks wordt een besluit door de AVA genomen over de concrete honorering van de RvC-leden voor het betreffende jaar binnen het vastgestelde kader en met inachtneming van de indexering van de WNT-bezoldigingsmaxima. De twee BV’s dragen in gelijke delen bij aan de honorering. Voor de RvC van THFL en Revalidatie Friesland is bij besluit van de AVA afgezien van honorering. De RvT van ZPF ontvangt geen honorering. De honorering van de RvC is toegelicht in de jaarrekening.

Vergaderingen 
De RvC van Frisius MC is in 2025 tien keer in vergadering bijeen geweest (waarvan twee keer in een themabijeenkomst en twee keer in een besloten vergadering). Dit waren in de meeste gevallen gezamenlijke vergaderingen met de RvT van ZPF en de RvC’s van Noorderbreedte, THFL en Revalidatie Friesland. Daarnaast is één keer een besluit buiten vergadering genomen. Drie keer was een commissaris in een vergadering afwezig en is daarom besluitvorming op basis van een volmacht gehanteerd.

De RvC heeft commissies gevormd, die de besluitvorming van de RvC voorbereiden of daartoe advies geven. De Commissie Toezicht Kwaliteit en Veiligheid van Frisius MC, bestaande uit de leden Meijer (voorzitter tot 1 juli), De Rooij (lid, voorzitter vanaf 1 juli 2025) en Van Dijk (lid vanaf 1 juli 2025) kwam vier keer bijeen. De Auditcommissie, bestaande uit de leden Volkers (voorzitter) en Koster kwam in 2025 vijf keer bijeen. Twee keer is een lid van de Auditcommissie vervangen door een andere commissaris. De Remuneratie- en benoemingscommissie, bestaande uit de leden Bijl (voorzitter) en De Rooij, voerde jaargesprekken en voortgangsgesprekken met de leden van de RvB. Daarnaast is de commissie twee keer in vergadering bijeen geweest, onder meer vanwege de voorbereiding van de werving van een nieuwe commissaris.

Belangrijkste onderwerpen

• Kwaliteit en veiligheid: De reguliere rapportages uit de kwaliteitscyclus zijn besproken in commissievergaderingen. Hiermee houdt de RvC zicht op de wijze waarop het kwaliteitsbeleid binnen Frisius MC functioneert. In 2025 is er specifieke aandacht besteed aan de integratie van de kwaliteitsafdelingen van de gefuseerde ziekenhuizen en de gezamenlijke ontwikkeling van een nieuwe calamiteitenprocedure. 
• Financiën: De jaarrekening (die is vastgesteld door de AVA), het accountantsverslag en het bestuursverslag van 2024, de tertiaalrapportages, de managementletter 2025 en de begroting van 2026 (die is goedgekeurd door de RvC) zijn besproken, evenals de tussentijdse updates van de resultaatontwikkeling. De RvC heeft zich aan de hand van deze documenten, in combinatie met de beleidsplannen, op de hoogte gesteld van de werking van de interne planning- en controlcyclus en heeft geconstateerd dat de interne risicobeheersing en controlesystemen op orde zijn. In de gefuseerde organisatie is de planning- en controlcyclus geïntegreerd. 2025 is financieel een magerder jaar voor Frisius MC ten opzichte van voorgaande jaren. Desalniettemin is de RvC positief over de ontwikkelingen: verbetermaatregelen zijn goed in beeld en worden zorgvuldig gemonitord. 
• Integratie Frisius MC: Na de fusie per 1 januari 2025 heeft de RvC de integratie van de voorheen separate organisaties gevolgd. De bestuurders hebben voortgang en knelpunten toegelicht. Onder meer de medische en verpleegkundige governance waren daarbij onderwerpen van gesprek; de inrichting daarvan is een belangrijke factor in het succes van de integratie. In de medische governance is per 1 januari 2026 een belangrijke stap gezet door het samengaan van de verenigingen van medische specialisten in dienstverband in één VMSD Frisius MC, de integratie van de MSB’s wordt voorbereid. Er wordt volgens planning toegewerkt naar de beoogde samenstelling van het verpleegkundig stafbestuur. Het nog niet afgeronde traject rond de medische en verpleegkundige governance zal ook in 2026 regelmatig terugkomen, evenals de overige trajecten die lopen in het kader van de integratie. De RvC ziet dit vanuit de toezichthoudende en klankbordrol ook in de nabije toekomst als belangrijk onderwerp.
• Samenwerkingsverbanden: De RvC ziet samenwerking (binnen en buiten ZPF) als een belangrijk middel om het doel van ZPF- de bevordering van de gezondheidszorg- te behalen. De RvC acht het passend bij de positie en maatschappelijke verantwoordelijkheid dat Frisius MC in regionale initiatieven participeert. De RvC vindt het ondertussen van belang dat de ontwikkelingen binnen ZPF die de kwaliteit van zorg verbeteren geen vertraging oplopen doordat het vormgeven van samenwerking met andere partners soms langzamer verloopt. Het Zorgconcept Geïntegreerde Revalidatie, waarin Noorderbreedte, Revalidatie Friesland, THFL en Frisius MC samenwerken is een belangrijk voorbeeld van de gewenste inhoudelijke samenwerking binnen ZPF die voor patiënten/ cliënten direct belangrijke voordelen oplevert. Een belangrijke regionale samenwerking die de afgelopen jaren veel op de agenda stond is het traject toekomstbestendige ziekenhuiszorg. Dit traject is in 2025 gestopt, hetgeen de RvC evenals de bestuurders betreurt, maar geen einde betekent aan de samenwerking met de Friese ziekenhuizen. Dit gebeurt op Noord Nederlandse schaal ook bij de implementatie van de volumenormen (spreiding en concentratie van zorg). De RvC volgt hierin de ontwikkelingen.
• Strategie ZPF: In 2025 hebben de ZPF-B.V.’s gewerkt aan de actualisatie van de ZPF-strategie. Deze zal in 2026 opnieuw vastgesteld worden. Om de strategische doelstellingen vorm te geven wordt expertise en inzet van de B.V.’s gebundeld waardoor gezamenlijk stappen kunnen worden gezet. Daartoe zijn twee strategische thema’s (drempelloze zorg en drempelloze arbeidsmarkt) en een aantal ondersteunende portefeuilles (waaronder capaciteitsmanagement, vastgoed, opleiding, ontwikkeling & innovatie en zorgverkoop) aangewezen; op deze onderwerpen wordt specifiek ingezet om concrete resultaten te behalen. Deze zullen in 2026 zichtbaar worden. De RvC’s onderschrijven dat de voordelen van de samenwerking binnen het concern beter benut moeten worden en ondersteunen en volgen de ontwikkeling. Zij hebben in 2025 bovendien in een themasessie over dit onderwerp als klankbord gefungeerd voor de bestuurders.
• Vastgoed: De RvC heeft in 2025 kennis genomen van het strategisch vastgoedplan van Frisius MC. De RvC onderschrijft de richting die hierin wordt gegeven, het totale plan zal wanneer gereed ter goedkeuring aan de RvC worden voorgelegd. In zaken rondom vastgoed wordt steeds meer het ZPF-perspectief meegenomen, waar mogelijk en effectief, ook door de RvC. 
• EPD: Na de keuze voor Epic (Programma PLUS) als elektronisch patiëntendossier (EPD) volgt een uitgebreid proces voor de invoering. De RvC heeft zich in 2025 laten informeren over dit proces en legt daarbij in het bijzonder de focus op draagvlak, risicobeheersing en governanceaspecten. Vanuit het perspectief van dit invoeringsproces heeft de RvC de beslissing van de RvB om op dit moment nog niet deel te nemen in Shared Care Noord ondersteund.

Naast de genoemde onderwerpen heeft de RvC in elke vergadering de actualiteiten binnen Frisius MC besproken. Verder besluit de RvC jaarlijks over de klasse-indeling van Frisius MC volgens de WNT. Op grond van bovenstaande stelt de RvC vast dat de belangrijkste resultaten van het toezicht in 2025 zijn:

• De RvC heeft de integratie van de beide ziekenhuizen die vanaf 1 januari 2025 Frisius MC vormen gemonitord. Daarbij heeft de RvC zowel in de toezichthoudende als klankbordrol een bijdrage geleverd aan het integratieproces.
• De RvC heeft met de focus op het doel van Frisius MC, bevordering van de gezondheidszorg, samenwerkingsverbanden en inhoudelijke initiatieven vanuit zowel ZPF als in de regio ondersteund en gestimuleerd.
• De RvC heeft vanuit het toezicht op de (uitvoering van de) planning- en controlcyclus kunnen vaststellen dat de interne risicobeheersing en controlesystemen op orde zijn.
• De RvC heeft met het onderschrijven van het strategisch vastgoedplan de verdere ontwikkeling van de vastgoedplannen van Frisius MC ondersteund.

Informatievergaring en positie belanghebbenden
Om de taken van de RvC op een goede manier te kunnen uitvoeren is adequate informatie randvoorwaardelijk. Primair is de inbreng vanuit de RvB in vergaderingen en overleggen de informatiebron van de RvC, maar ook op andere wijzen heeft de RvC informatie vergaard over de gang van zaken binnen Frisius MC, bijvoorbeeld door middel van werkbezoeken. Ook vanuit de contacten met de interne gremia is informatie verkregen die van belang is voor het toezicht op de besturing. Vanwege de werving van een commissaris heeft de RvC aanvullend overleg gevoerd en contact gehad met de interne gremia.

Een belangrijk onderdeel van goed bestuur is dat de invloed van belanghebbenden op het beleid van Frisius MC geborgd is. De RvC houdt hierop toezicht. Dit toezicht krijgt onder meer vorm door aanwezig te zijn bij overleg van bestuur met interne gremia (in concreto OR, CR, Verpleegkundig stafbestuur en bestuursraad), waardoor de RvC een beeld krijgt van de wijze waarop de dialoog tussen RvB en die gremia loopt. 

Focus in het komende boekjaar
In het komende boekjaar ligt de focus van het toezicht van Frisius MC op:

• De ontwikkeling van de strategie van het ZPF-concern en de inhoudelijke samenwerking die daaruit voortvloeit;
• De positionering van Frisius MC- als ziekenhuis en als onderdeel van ZPF- in regionale samenwerkingsverbanden;
• De voortgang van de implementatie van de transitieplannen van Frisius MC;
• Het implementatieproces van EPIC Plus als het elektronisch patiëntendossier van Frisius MC;
• De toekomstbestendige financiering van het gefuseerde ziekenhuis;
• De verdere uitwerking en implementatie van de nieuwbouw- en investeringsplannen.