
7.1 Bedrijfscultuur
In het jaarverslag wordt ingegaan op het governance thema waarop Frisius MC de meeste impact maakt, namelijk de bedrijfscultuur.
Binnen de context van Frisius MC wordt bedrijfscultuur gedefinieerd als het geheel van waarden, normen, gedragingen en professionele uitgangspunten die richting geven aan hoe medewerkers, leidinggevenden en bestuurders samenwerken en verantwoorde zorg leveren. Een sterke, duurzame bedrijfscultuur vormt de basis voor het maatschappelijk handelen van het ziekenhuis en is een bepalende factor voor onze aantrekkelijkheid als werkgever.
Impact, risico’s en kansen
Frisius MC heeft een materiële impact op de bedrijfscultuur, doordat een veilige, integere en open werkomgeving de basis vormt voor kwalitatief goede zorg, samenwerking en continuïteit. Het stimuleren van een duurzame cultuur draagt positief bij aan het welzijn van medewerkers, aan goed werkgeverschap en aan het aantrekken en behouden van personeel in een krappe arbeidsmarkt.
Tegelijkertijd kunnen er risico’s ontstaan wanneer onderdelen van de bedrijfscultuur onvoldoende zijn geborgd. Voorbeelden hiervan zijn ongewenste omgangsvormen, onvoldoende aandacht voor integriteit of onduidelijkheid in verantwoordelijkheden. Dit kan leiden tot verminderde kwaliteit van samenwerking, verhoogde werkdruk, verminderde medewerkerstevredenheid of risico’s op non-compliance met wet- en regelgeving.
De impact, risico’s en kansen rondom bedrijfscultuur hangen samen met drie centrale elementen:
- Cultuur & gedrag – het ontwikkelen van een gezamenlijke manier van werken vanuit de kernwaarden open, persoonlijk en toonaangevend.
- Veilige en integere organisatie – het borgen van gedragscodes, vertrouwenspersonen, klokkenluidersregeling.
- Leiderschap & organisatieontwikkeling – het versterken van individueel en collectief leiderschap en het vergroten van veerkracht binnen teams en organisatie.
Een belangrijke kans is het verder harmoniseren van cultuur, processen en beleidsdocumenten na de fusie tot Frisius MC. Een risico is dat medewerkers onvoldoende bekend zijn met beleidsdocumenten, gedragscodes of vertrouwelijke meldprocedures. Het actief vergroten van toegankelijkheid en zichtbaarheid hiervan is daarom een aandachtspunt.
Strategie
Frisius MC heeft voor 2025 en 2026 vier strategische thema’s benoemd (zie 2.1). De bedrijfscultuur vormt een rode draad door alle thema’s heen, omdat cultuur en gedrag essentieel zijn voor het leveren van passende zorg, aantrekkelijk werkgeverschap, goede samenwerking met ketenpartners en het realiseren van een solide basis.
Het programma Cultuur en leiderschap is richtinggevend voor de strategische ontwikkeling van de cultuur binnen Frisius MC. Dit programma richt zich op:
- Onze cultuur: samen bouwen aan een nieuwe cultuur
- Onze veerkrachtige organisatie: verbeteren en vernieuwen in een veerkrachtige organisatie
- Ons leiderschap: ontwikkelen van individueel en gezamenlijk leiderschap
De strategie sluit aan op de sectorale Governance Code Zorg en op landelijke kaders rondom integriteit, goed bestuur en professioneel handelen.
Binnen Frisius MC wordt grote waarde gehecht aan het neerzetten van een sterke bedrijfscultuur die is gebaseerd op integriteit, transparantie en verantwoordelijkheid. We willen samenwerken, vanuit vertrouwen, verantwoordelijkheid en oog voor elkaar. Frisius MC is één organisatie geworden, dat vraagt om één manier van werken en het neerzetten van een nieuwe cultuur. Onze drie kernwaarden helpen daarbij: open, persoonlijk en toonaangevend.
Het neerzetten van een nieuwe cultuur binnen Frisius MC is erop gericht om verantwoord te handelen in alle aspecten van onze werkzaamheden. Frisius MC stimuleert een cultuur van respect, open communicatie en samenwerking, waarvan diversiteit en inclusie een vanzelfsprekend onderdeel zijn. Ons streven is een werkklimaat te creëren waarin iedereen zich gehoord en gewaardeerd voelt, en waarin duurzame, verantwoorde beslissingen de norm zijn.
Beleid
Frisius MC erkent dat beleidsmatige borging essentieel is om cultuur, integriteit en professioneel gedrag duurzaam in de organisatie te verankeren. Het beleid in de zorgsector is gebaseerd op duidelijke sectorale beleidsdocumenten als de Governance Code Zorg, reglementen van de raad van commissarissen, raad van bestuur en gedragscodes.
De Governance Code Zorg, de strategische thema’s en onze drie kernwaarden, open en persoonlijk en toonaangevend, vormen de basis voor onze vorm te geven bedrijfscultuur. Deze geeft samen invulling aan onze waarden en overtuigingen. Dit wordt binnen onze organisatie verder vertaald naar bijvoorbeeld de gedragscode. Door het vormgeven van een duurzame bedrijfscultuur is Frisius MC aantrekkelijker voor nieuw personeel en dit is daarom cruciaal voor de toekomstbestendigheid van het ziekenhuis.
In de Governance Code zijn specifieke eisen opgenomen voor de deskundigheid, opleiding en competenties van zowel de raad van bestuur als de raad van commissarissen. Onderdeel van de Governance Code is een intervisie en beoordelingscyclus voor de raad van bestuur als onderdeel voor de accreditering van de raad van bestuur. De raad van commissarissen ziet hierop toe. Het functioneren van de raad van commissarissen is nader uitgewerkt in het landelijke reglement van de NVTZ.
Frisius MC heeft de zorgbrede Governance code vertaald naar praktische maatregelen, zoals een interne gedragscode, gedragsregels en een klokkenluidersregeling. Enkele documenten worden nog geharmoniseerd tussen de locaties Leeuwarden en Heerenveen. Het beleid voor de omgang met patiëntgegevens en de NEN7510 certificering maken integraal deel uit van deze governance structuur.
Het ziekenhuis concludeert dat de sectorale normen voor good governance volledig en effectief zijn ingevoerd, waardoor Frisius MC voldoet aan alle relevante Europese en Nederlandse regelgeving. Meldingen van medewerkers worden daarbij objectief en onafhankelijk behandeld.
Governance
Frisius MC wordt bestuurd door de raad van bestuur en de raad van commissarissen. De primaire verantwoordelijkheid voor het vaststellen en uitdragen van ons strategisch beleid en het neerzetten en toezien op de bedrijfscultuur ligt bij de raad van bestuur. De raad van bestuur is verantwoordelijk voor de dagelijkse leiding, strategisch beleid en duurzaamheidsthema’s, terwijl de raad van toezicht toezicht houdt op beleid en algemene zaken. De Governance Code Zorg dient hierbij als leidraad voor goed bestuur.
De uitvoering van cultuurbeleid en naleving van gedragscodes ligt onder andere bij:
- de afdeling Governance, Risk & Compliance (GRC);
- de vertrouwenspersonen;
- leidinggevenden binnen afdelingen en teams.
Daarnaast zijn diverse procedures en meldstructuren ingericht voor integriteit, meldingen van medewerkers en incidentonderzoeken.
Doelen, actieplannen en meetpunten
Frisius MC heeft als doel om de beoogde bedrijfscultuur op basis van de drie kernwaarden Open, Persoonlijk en Toonaangevend verder in te bedden in de organisatie. Daarnaast heeft Frisius MC als doel om de zichtbaarheid en toegankelijkheid van gedragscodes en meldprocedures te vergroten en het programma Cultuur en Leiderschap verder te implementeren.
Naar aanleiding van de fusie zijn een groot deel van de processen en beleidsdocumenten al geharmoniseerd binnen Frisius MC. De harmonisatie is nog niet volledig afgerond. In de komende periode zal aandacht besteed worden aan het verder harmoniseren van beleidsdocumenten die gerelateerd zijn aan de Governance Code.
Er zijn geen specifieke meetpunten voor de bedrijfscultuur gedefinieerd. Wel zijn er meerdere organisatiebrede certificeringen waarin de bedrijfscultuur wordt getoetst:
- IGJ onderzoeken
- Qualicor/JCI audits
- NEN7510 certificering
- Medewerkerstevredenheidsonderzoek (tweejaarlijks)
- Meldingen via vertrouwenspersonen en klokkenluidersregeling (kwalitatieve duiding)
- Horizontaal Toezicht Belastingdienst
- Horizontaal Toezicht Zorgverzekeraars